Culinair recensent Johannes van Dam maakt tot zijn dood in 2013 furore met zijn wekelijkse column Proefwerk in Het Parool. Als hij met zijn gleufhoed en mantel een Amsterdams restaurant binnenkomt klinkt er vaak een kreet in de keuken. Zijn recensies maken en breken restaurants. Hoger dan een 8? Dan zit de zaak wekenlang vol. Maar een 6 of zelfs nog lager…
Zijn kennis over eten is enorm. Hij kan recepten proeven door ze alleen maar te lezen. Niet in het minst dankzij de 60.000 kookboeken die hij in zijn appartementje op het Spui heeft verzameld. Wie was hij? Waar komt zijn passie vandaan? Wat is zijn grootste angst? Wat is zijn geheim? Schrijvers Roos Schlikker en Erris van Ginkel gaan daar met deze voorstelling naar op zoek.
“Ik ben niet arrogant. Ik ben pedant. Dat is heel wat anders.”
Op een dag wordt Johannes in café de Zwart aangesproken door een jongeman, Ilja. Al snel blijkt dat Ilja de passie voor koken en smaken met hem deelt. Johannes bloeit op. Hij vertelt Ilja zijn levensverhaal. Over zijn Joodse achtergrond. Over zijn depressies. Over zijn enorme hang naar waarheid. En hij deelt zijn onmetelijke kennis over eten met hem. Als Johannes slecht ter been wordt, wordt Ilja zelfs zijn persoonlijk verzorger. Of is er meer tussen deze mannen? Heeft Ilja een geheime agenda? En waarom wordt Ilja weggestuurd door Johannes?
Met deze voorstelling richt Toetssteen een monumentje op voor Johannes van Dam. Een recensent van een lokale krant die ‘wereldberoemd wordt in Nederland’ en ons anders leert eten. Een moeilijke man met een missie, een beladen verleden, en een enorm ‘smaakgeheugen’. Proefwerk is een dramatisch en komisch verhaal over een grote Amsterdammer die niet vergeten mag worden. Zeker niet in dit Amsterdamse jubileumjaar.
